Tüm dijital fotoğraf makinesi fırsatları için tıklayın !
İSTANBUL Üniversitesi (İÜ) Mühendislik Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, depremin önceden belirleme şanslarının olduğunu belirterek “Fay hattındaki hareketlerle, toprak, su ve havadaki hareketleri sürekli izleyerek bölgenin deprem haritasını oluşturan sistem, depremi 3-4 gün önce haber veriyor” dedi.
İstanbul Üniversitesi tarafından geliştirilen Depremi Önceden Belirleme Sistemi’ni bir çok yere kurduklarını kaydeden Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, kısıtlı imkanlar ve bütçe yetersizliğine rağmen yerel yönetimlerin yardımıyla sistemi kurmaya devam ettiklerini, Türkiye’nin deprem gerçeğini kabul etmesine rağmen, 17 Ağustos büyük Marmara depreminin ardından önemli adımların atılmadığını söyledi. Depremi Önceden Belirleme Sistemi sayesinde son derece ciddi sonuçlar aldıklarını kaydeden Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, bunun yaygınlaştırılması çalışmalarının ise amatör biçimde devam ettiğini bildirdi.
“DEPREMİ ÖNCEDEN SÖYLEME İMKANIMIZ VAR”
Sistemin, bağlı bulunduğu bilgisayara yer, hava ve toprak hareketi verilerini aktararak çalıştığını, hareketlerin üniversitedeki merkezden 24 saat süreyle aralıksız izlendiğini ifade eden Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, şunları söyledi:
“Fay hattındaki hareketlerle, toprak, su ve havadaki hareketleri sürekli izleyerek bölgenin deprem haritasını oluşturan bu sistem, depremi 3-4 gün önce hatta bir ay önce haber veriyor. Bu sistem Türkiye’de ilk başta bazı bilim adamları tarafından ciddiye alınmadı. Sistem hakkında bilgi verdiğimiz insanlar, ‘Japonlar bile depremi önceden tespit edemiyor’ dediler. Ancak, Türkiye’de meydana gelen depremler ‘sığ’ olarak adlandırdığımız, 50- 60 kilometre derinde, 20 kilometrelik alandaki hareketler. Bunun için tespitler yapabilmek mümkün. Japonya’daki depremler ise yerin 300-400 kilometre altından geliyor. Fayın bulunduğu 20 kilometrelik alandaki hareketleri tespit etmemiz daha kolay. Bu manyetik alandaki hareketleri izleyerek olağan dışı gelişmeleri gözlemleyebiliyoruz. Bu da depremi önceden bildirmemizi sağlar.”
“DAVUL-ZURNAYLA BİLDİRMİYECEĞİZ”
Depremden önceden haberdar olacaklarını kaydeden Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, “Kurduğumuz sistem sayesinde fay hattının bulunduğu manyetik alandaki hareketliği takip ediyoruz” dedi. Burada meydana gelecek olağan dışı hareketleri anında kaydederek depremi 3-4 gün kala hatta bir ay kala söyleme imkanına sahip olacaklarını belirten Yrd. Dç. Dr. Gündoğdu, “Ancak bunu davul- zurna çalarak deprem olacak diye söylemiyeceğiz tabi. Hükemete, gerekli yetkilelere tespit ettiğimiz hareketlilikleri bildireceğiz ve onlar da gereken önlemleri alacak” diye konuştu.
Sistemle ilgili Çanakkale, Bursa ve Nilüfer ilçesi ile Bakırköy ve Çınarcık’ta istasyonlar kurulduğunu ifade eden Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, hareketliliğin, İstanbul’daki merkezden izlendiğini ve 3-4 gün hatta bir hafta sonra olacak depremin şiddetini burada belirleyerek, ilgili birimlere haber verildiğini söyledi.
“NASA, MARMARA’YI İZLİYOR”
Türkiye’de sistemin kurulu olduğu bölgelerdeki hareketliliğin aralıksız izlendiğini anımsatarak, 10 dakikada bir güncellenen tüm verilerin ’www.yerdurumu.com’ internet adresinden açık olarak yayınladığını belirten Yrd. Doç. Dr. Gündoğdu, bir çok Avrupa ülkesinin, Türkiye’de kullanılan deprem uyarı sistemini örnek aldığını, bu noktada Türkiye’nin çok başarılı olduğunu kaydetti.
Sitenin, günlük 1200 kez tıklandığını ve Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Araşırmaları Merkezi (NASA) tarafından günlük olarak takip edildiğini belirten Yrd. Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, şöyle dedi:
“Marmara’nın deprem hareketliliğiyle NASA çok yakından ilgileniyor. İnternet üzerinden buradaki tüm hareketler dikkatlice izleniyor. Hayati önem taşıyan bu sistemin ülkemizde de önemsenmesi gerekiyor. Depremin önceden fark edildiği bir ülkede, insanlar daha bilinçli hale gelecektir. Türkiye’de depremi 5- 6 saniye öncesinden haber veren bir sistem kullanılıyor. Bu sistemdeki amaç, can kurtarmaya yönelik olmasa da gaz ve elektriklerin kesilmesi için yeterli görülüyor. Bunun için 4 milyon dolar para harcandı.”
Tags: amatör, Amerikan, avrupa, Bakırköy, bilim, Bursa, Çanakkale, Deprem, İnternet, istanbul, İstanbul Teknik Üniversitesi, İTÜ, japonya, Marmara, NASA, Oğuz Gündoğdu, Sapanca, Tekirdağ, türkiye, uzay
